Czy spółka z o.o. może zawrzeć z członkiem zarządu umowę o pracę?

środa, 14 Kwiecień 2021 w kategorii Spółka z o. o.

Co do zasady nie ma przeszkód, by spółka z o.o. zawarła z członkiem zarządu umowę o pracę. Jakie warunki należy spełnić, aby zawarcie umowy o pracę z członkiem zarządu było możliwe?

Podporządkowanie członka zarządu jako pracownika spółki

Zgodnie z Kodeksem pracy, przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę. Taki stan rzeczy określa się jako podporządkowanie pracownika pracodawcy. Czy możliwe jest, by członek zarządu, który przecież „zarządza” spółką, był tej spółce podporządkowany, jako jej pracownik? Zasadniczo sądy przyjmują, że zatrudnianie członka zarządu na podstawie umowy o pracę jest dopuszczalne. Istotne jest jednak, jaka jest struktura właścicielska danej spółki. W przypadku, gdy członek zarządu nie jest jednocześnie wspólnikiem spółki, bez wątpienia można stwierdzić, że członek zarządu może być w tej spółce zatrudniony na podstawie umowy o pracę. Członek zarządu znajduje się bowiem w takiej sytuacji w stosunku podporządkowania pracowniczego wobec wspólników spółki. A co w sytuacji, gdy członek zarządu spółki jest jednocześnie jej wspólnikiem (co jest sytuacją w obrocie występującą dosyć często)?

Członek zarządu i jedyny wspólnik spółki

Także bez wątpienia można stwierdzić, że członek zarządu będący jednocześnie jedynym wspólnikiem spółki z o.o. nie może być zatrudniony w tej spółce na podstawie umowy o pracę. W sytuacji, gdy członek zarządu posiada także całość udziałów spółki, nie jest możliwe, aby pozostawał on wobec kogokolwiek w stosunku podporządkowania pracowniczego, poza samym sobą.

W tym zakresie utarło się już jednolite stanowisko, zgodnie z którym jedyny członek zarządu będący jednocześnie jedynym wspólnikiem danej spółki z o.o. nie może być zatrudniony w tej spółce na podstawie umowy o pracę.

Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 11 września 2013 roku, sygn. akt II UK 36/13 stwierdził, że:

„Jedyny (lub niemal jedyny) wspólnik spółki z o.o. co do zasady nie może pozostawać z tą spółką w stosunku pracy, gdyż w takim przypadku status wykonawcy pracy (pracownika) zostaje “wchłonięty” przez status właściciela kapitału (pracodawcy). Inaczej mówiąc, tam gdzie status wykonawcy pracy (pracownika) zostaje zdominowany przez właścicielski status wspólnika spółki z o.o. nie może być mowy o zatrudnieniu w ramach stosunku pracy wspólnika, który w takiej sytuacji wykonuje czynności (nawet typowo pracownicze) na rzecz samego siebie (we własnym interesie) i na swoje własne ryzyko produkcyjne, gospodarcze i socjalne. Jedyny wspólnik jest od pracodawcy (spółki z o.o.) niezależny ekonomicznie, gdyż – skoro do przesunięcia majątkowego dochodzi w ramach majątku samego wspólnika – nie zachodzi przesłanka odpłatności pracy, a nadto dyktuje mu sposób działania jako zgromadzenie wspólników.”

Członek zarządu i niemal jedyny wspólnik spółki z o.o.

Orzecznictwo przyjmuje, że wspólnicy wieloosobowych spółek z o.o. mogą wykonywa

zatrudnienie na podstawie umów o pracę w charakterze członków zarządu, ale stwierdza także, że nie dotyczy to sytuacji, gdy udział innych wspólników jest iluzoryczny. Jaki więc układ właścicielski pozwala na zatrudnienie udziałowca spółki na stanowisku członka zarządu na podstawie umowy o pracę? Orzecznictwo tego dokładnie nie określa, ale wydaje się, że zawarcie umowy o pracę z członkiem zarządu nie będzie możliwe również wtedy, gdy członek zarządu (będący również wspólnikiem, choć nie jedynym) będzie miał znacząco więcej głosów na zgromadzeniu wspólników niż pozostali wspólnicy (np. 90% głosów i więcej).

Konsekwencje zawarcia umowy z członkiem zarządu spółki z o.o. będącym jedynym wspólnikiem

Istnieje bardzo duże ryzyko, że taka umowa zostanie zakwestionowana przez ZUS, w sytuacji, gdy członek zarządu wystąpi do ZUS o wypłatę jakiegokolwiek świadczenia z ZUS.

Opodatkowanie i ozusowanie umowy o pracę z członkiem zarządu

Jeżeli spółka zdecyduje się zawrzeć z członkiem zarządu umowę o pracę, to otrzymane przez członka zarządu wynagrodzenie będzie traktowane jako przychód ze stosunku pracy. Członek zarządu zatrudniony na umowę o pracę podlega także obligatoryjnie ubezpieczeniom społecznym oraz ubezpieczeniu zdrowotnemu. Więcej na ten temat pisaliśmy w artykule o wynagrodzeniu członków zarządu spółki z o.o. a podatki i ZUS.

Pełnomocnik do zawarcia z członkiem zarządu umowy o pracę

Zgodnie z art. 210 § 1 Kodeksu spółek handlowych, w umowie między spółką a członkiem zarządu spółkę reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników. Dotyczy to również umowy o pracę. W większości spółek z o.o. rada nadzorcza nie funkcjonuje, więc konieczne jest odbycie zgromadzenia wspólników, na którym zostanie podjęta uchwała, bezwzględną większością głosów, o ile umowa spółki nie stanowi inaczej, w sprawie powołania pełnomocnika. W uchwale zgromadzenia wspólników, wspólnicy wskazują najczęściej warunki lub postanawiają, że umowa może zostać zawarta na warunkach według uznania pełnomocnika.

Zawieranie umowy o pracę z członkiem zarządu nie jest zakazane. Jednak w przypadku, gdy członek zarządu jest jednocześnie wspólnikiem spółki, należy zwrócić uwagę na pozostały skład właścicielski i odpowiedzieć sobie na pytanie, czy możliwe jest powstanie stosunku podporządkowania pracowniczego. Bez wątpienia nie jest możliwe zawarcie umowy o pracę z członkiem zarządu, który jest jednocześnie jedynym lub niemal jedynym wspólnikiem tej spółki.

SłabyPrzeciętnyDobryBardzo dobryDoskonały! (Oceń pierwszy!)

Sprawdź jak możemy Ci pomóc w rozwijaniu firmy

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Przemysław Boruch

Dyrektor Zarządzający

Wypełnij - odpowiemy błyskawicznie

Oświadczam że zapoznałem się z polityką prywatności i wyrażam zgodę na przetwarzaniem moich danych osobowych na warunkach i w celach w niej określonych.więcej

Dane będą wykorzystane wyłącznie do kontaktu w sprawie usług.