Czy długi wspólnika spółki jawnej mogą być zagrożeniem dla jej dalszego bytu?

piątek, 23 Październik 2015 w kategorii Spółka jawna

Tak, ponieważ wierzyciel wspólnika, z uwagi na przysługujące mu wobec tego wspólnika roszczenia, może szukać źródła ich zaspokojenia w uprawnieniach wspólnika z tytułu jego udziału w spółce jawnej, a nawet wypowiedzieć umowę tej spółki.

Jakie uprawnienia ma wierzyciel spółki jawnej?

Ustawodawca przyznaje wierzycielowi osobistemu wspólnika określone uprawnienia. Mianowicie źródłem zaspokojenia, chociaż częściowego, roszczeń wierzyciela wspólnika spółki jawnej mogą być wartości ekonomiczne przysługujące temu wspólnikowi w związku z jego udziałem w spółce. Jednak zgodnie z art. 62 par. 1 k.s.h. w czasie trwania spółki wierzyciel może uzyskać zajęcie tylko tych praw służących wspólnikowi z tytułu udziału w spółce, którymi wspólnikowi wolno rozporządzać. Takim prawem jest m.in.: prawo do udziału w zysku, o ile został on przeznaczony do podziału między wspólników czy prawo do żądania wypłacenia odsetek od udziału kapitałowego.

Wierzyciel wspólnika może także wypowiedzieć umowę spółki

Gdy jednak egzekucja prowadzona z majątku dłużnika nie przynosi oczekiwanych rezultatów, wierzyciel może ponadto skorzystać z prawa wypowiedzenia umowy spółki jawnej, w której dłużnik jest wspólnikiem. Wypowiedzenie umowy spółki przez wierzyciela jednego ze wspólników powoduje wystąpienie tego wspólnika ze spółki i stanowi przyczynę jej rozwiązania zgodnie z art. 58 pkt 5 k.s.h. Dzięki temu wierzyciel zyskuje szansę na zaspokojenie swoich roszczeń z udziału kapitałowego w majątku spółki, który przysługuje wspólnikowi.

Skorzystać z tego uprawnienia wierzyciel może wtedy, gdy w ciągu ostatnich sześciu miesięcy przeprowadzono bezskuteczną egzekucję z ruchomości dłużnika, a ponadto, gdy legitymuje się tytułem egzekucyjnym, na mocy którego uzyskał zajęcie roszczeń służących wspólnikowi w przypadku jego wystąpienia lub rozwiązania spółki. Wierzyciel, który spełnia powyższe warunki będzie mógł wypowiedzieć umowę spółki jawnej na sześć miesięcy przed końcem roku obrotowego. Uprawnienie to przysługuje wierzycielowi nawet w przypadku zawarcia umowy spółki na czas oznaczony. Umowa spółki może przewidywać krótszy termin wypowiedzenia, z którego wierzyciel może skorzystać. Dodajmy, że bez znaczenia jest fakt, kto prowadził egzekucję: czy był to wierzyciel, który chce skorzystać z powyższego uprawnienia, czy też inny wierzyciel wspólnika.

Co najistotniejsze, żadnego z powyższych uprawnień wierzyciela nie można wyłączyć umową spółki. Przeciwne postanowienia są z mocy prawa nieważne.

Czy zawsze wypowiedzenie umowy spółki przez wierzyciela oznacza jej rozwiązanie?

Pomimo tego, że wypowiedzenie umowy spółki przez wierzyciela co do zasady stanowi przyczynę jej rozwiązania, to spółka pod pewnymi warunkami może być kontynuowana.

Spółkę „uratować” można poprzez umieszczenie w umowie spółki zastrzeżenia, że będzie ona kontynuowana pomiędzy pozostałymi wspólnikami pomimo wypowiedzenia jej umowy przez jednego ze wspólników czy jego wierzyciela. Jeżeli takie zastrzeżenie nie znajduje się w umowie spółki, pozostali wspólnicy spółki mogą tak postanowić. Jednak takie ustalenie powinno zostać dokonane przed upływem terminu wypowiedzenia. W przeciwnym razie wierzyciel będzie mógł domagać się przeprowadzenia likwidacji (art. 64 k.s.h.).

Uratować spółkę przed rozwiązaniem można także przez uregulowanie należności wierzyciela przed upływem terminu wypowiedzenia. Wtedy odpada podstawa do wypowiedzenia umowy, a tym samym wypowiedzenie staje się bezskuteczne.

Co zyskuje wierzyciel w przypadku wypowiedzenia umowy spółki jawnej?

Do czasu trwania spółki wierzyciel może zaspokoić się tylko z tych praw przysługujących wspólnikowi, którymi ten może swobodnie dysponować. Wypowiadając umowę spółki, wierzyciel może rozszerzyć swoją egzekucję na udział kapitałowy w majątku spółki, który przysługuje wspólnikowi. Spółka rozlicza się ze wspólnikiem zgodnie z zasadami zawartymi w art. 65 k.s.h. i wypłaca udział przypadający wspólnikowi do rąk wierzyciela (do wysokości wierzytelności).

Wartość przysługującego wspólnikowi udziału określa się w pieniądzach na podstawie osobnego bilansu, który uwzględnia wartość zbywczą majątku spółki. Bilans sporządza się na ostatni dzień roku obrotowego, w którym upłynął termin wypowiedzenia umowy. Rzeczy, które wspólnik wniósł do spółki tylko do używania, zwraca się w naturze.

W jaki sposób wierzyciel powinien złożyć wypowiedzenie?

Wypowiedzenie powinno zostać sporządzone w formie pisemnej i doręczone wszystkim wspólnikom lub wspólnikowi uprawnionemu do reprezentacji spółki. Wypowiedzenie wywiera skutki prawne dopiero z chwilą, gdy dotrze do wszystkich adresatów w taki sposób, by mogli zapoznać się z jego treścią.

SłabyPrzeciętnyDobryBardzo dobryDoskonały! (2 votes, average: 4,50 out of 5)

Sprawdź jak możemy Ci pomóc w rozwijaniu firmy

Przemysław Boruch

Dyrektor Zarządzający

Wypełnij - odpowiemy błyskawicznie

Oświadczam że zapoznałem się z polityką prywatności i wyrażam zgodę na przetwarzaniem moich danych osobowych na warunkach i w celach w niej określonych.więcej

Dane będą wykorzystane wyłącznie do kontaktu w sprawie usług.